Ο Φρανσουά Γκιζό στο έργο του σκιαγραφεί τα γνωρίσματα και τα επιτεύγματα του ευρωπαϊκού πολιτισμού με τρόπο αυθεντικό, περισπούδαστο και φιλοσοφικό. Τα δεκατέσσερα μαθήματα που περικλείουν την ιστορία του ευρωπαϊκού πολιτισμού, αποτελούν ουσιαστικά δεκατέσσερεις πίνακες ιστορίας. Ο μελετητής, συνοπτικά, χωρίς να περιχαρακώνεται στα στενά όρια μιας απλής ονοματολογίας, περιγράφει με ευγλωττία και ευρυμάθεια τα σπέρματα τα οποία διαμόρφωσαν τις στοιχειακές αρχές που συνιστούν το κοινωνικό σύστημα της Ευρώπης, το έδαφος που εκκόλαψε αυτές τις αρχές, τους καρπούς που απέδωσαν, ωφέλιμους ή βλαβερούς και τέλος τα αποτελέσματα που προέκυψαν από τη συγχώνευση ή την αντίθεση των διάφορων αυτών αρχών, συνθέτοντας ένα λαμπρό έργο σε πλήρη ενότητα.

Ο Γκιζό στην ιστορία του πολιτισμού του, εκθέτει πολλά από τα μεγάλα γεγονότα που άσκησαν σημαντική επίδραση στα πεπρωμένα της Ευρώπης όπως μεταξύ άλλων, οι σταυροφορίες, η μεταρρύθμιση, η επανάσταση της Αγγλίας κ.ά. Κάθε ιστορικό του κεφάλαιο προβάλλεται σαν η προσωπογραφία ενός μεγάλου και σημαντικού γεγονότος, χωρίς βέβαια να παραλείπονται και τα επιμέρους γεγονότα ή λεπτομέρειες που σχηματίζουν ένα έργο συμπαγές και σφαιρικό στο σύνολό του, ένα μάθημα ιστορίας, πολιτικής και ηθικής.