Τον Νοέμβριο του 1851, ο Αλφρέντ Μεζιέρ, φοιτητής τρίτου έτους της Γαλλικής Σχολής Αθηνών, πραγματοποίησε ένα ταξίδι στη Θεσσαλία μαζί με τον Αλφρέντ Νορμάν, υπότροφο της Γαλλικής Ακαδημίας στη Ρώμη. Η περιοχή, που βρισκόταν τότε υπό οθωμανική κυριαρχία, αποτέλεσε το πεδίο μιας εξαιρετικής επιστημονικής αποστολής, η οποία προοριζόταν να ολοκληρώσει την παραμονή του Μεζιέρ στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές που είχε θέσει η Ακαδημία Επιγραφών και Καλών Γραμμάτων, του ανατέθηκε η εξερεύνηση μιας περιοχής ακόμη ελάχιστα γνωστής στους Ευρωπαίους λογίους, από την κοιλάδα των Τεμπών έως το νοτιότερο άκρο της χερσονήσου της Μαγνησίας.
Η έρευνα αυτή είχε ως κύριους στόχους τον εντοπισμό και τη χαρτογράφηση των αρχαίων πόλεων, τη συλλογή επιγραφών και τη μελέτη χειρογράφων ή αρχείων που φυλάσσονταν στα μοναστήρια της περιοχής. Ωστόσο, ο Μεζιέρ δεν περιορίστηκε στο αναμενόμενο λόγιο έργο ενός νεαρού ελληνιστή. Στο υπόμνημα που συνέταξε μετά την επιστροφή του στη Γαλλία, ανέπτυξε μια εκτενή και λεπτομερή περιγραφή των επιτόπιων παρατηρήσεών του, συνδυάζοντας την ιστορική ανάλυση με ένα προσεκτικό βλέμμα στα τοπία, τις αγροτικές καλλιέργειες, τους πληθυσμούς και τους τρόπους ζωής τους.
Γραμμένο σε μια καίρια στιγμή της ιστορίας της Θεσσαλίας, ανάμεσα στις ανακατατάξεις του ευρωπαϊκού 19ου αιώνα και τη μελλοντική προσάρτηση της περιοχής στο ελληνικό κράτος, το κείμενο αυτό υπερβαίνει το πλαίσιο μιας απλής αποστολής. Αποτελεί μια σπάνια μαρτυρία για τις τελευταίες δεκαετίες της οθωμανικής κυριαρχίας και προσφέρει μια πηγή πρώτης σημασίας για την κατανόηση της σχέσης ανάμεσα στην αρχαία κληρονομιά και τη σύγχρονη πραγματικότητα μιας επαρχίας σε βαθιά μετάβαση. Αυτό ακριβώς το έργο, πλήρως μεταφρασμένο στα ελληνικά, προτείνεται σήμερα στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό.