Με ιδιοφυή κριτική οξυδέρκεια και εκπλήσσουσα αντικειμενικότητα και ακρίβεια ο Αθηναίος ιστορικός, μας κληροδότησε ένα “κτήμα εσαεί ή αγώνισμα ες το παραχρήμα”. Και ένα διαρκές μέγιστο μάθημα, εφόσον παρόμοια γεγονότα θα συμβαίνουν ή θα απειλούνται πάντοτε όσο η φύση του ανθρώπου θα μένει η ίδια. “Γιγνόμενα και αιεί εσόμενα έως αν η αυτή φύσις ανθρώπων ή” (ΙΙΙ,82,2) Ο Θουκυδίδης δεν περιγράφει τον φλοιό των γεγονότων, διεισδύει και ανατέμνει την ένδον φυσιολογία τους, δηλαδή τα πάθη, τις αρετές και τις ενδημούσες κακίες των ανθρώπων. Φιλαλήθης, αμερόληπτος, ψύχραιμος στην προσέγγιση καταστάσεων, προσώπων και σχέσεων. Πυκνός και δεινός στην εκφορά και την όλη τέχνη του λόγου.