Το τέταρτο βιβλίου του Θουκυδίδη περιλαμβάνει γεγονότα δυόμισυ χρόνων, από το καλοκαίρι του 425 π.Χ. μέχρι το χειμώνα του 423/2 π.Χ. Τα γεγονότα αυτά διαδραματίζονται σε τέσσερις περιοχές: δύο στη νότια Ελλάδα, Πύλο και Βοιωτία, μία στη Σικελία και τέλος στη Μακεδονία και Χαλκιδική, τη λεγόμενη τότε Θράκη ή τα επί Θράκης. Υπάρχουν βέβαια και άλλα γεγονότα δευτερεύουσας σημασίας, στα οποία θα αναφερθούμε, αλλά όχι με λεπτομέρειες. Στα γεγονότα των τριών πρώτων περιοχών διαφαίνονται οι επεκτατικές τάσεις της Αθήνας στην τέταρτη περιοχή, Μακεδονία, Χαλκιδική, άρχισαν πια οι Λακεδαιμόνιοι να βάζουν σε ενέργεια τη διακήρυξη για απελευθερωτικό πόλεμο που είχαν κάνει στην αρχή του πολέμου.