Στις μελέτες του τόμου αυτού, οι οποίες είναι καταταγμένες σε μέρη με θεματολογικά κριτήρια, καταφαίνεται η πρόοδος της Λαογραφίας, αλλά και το γεγονός ότι ουσιαστικά αποτελεί, όπως ο δάσκαλος των περισσοτέρων σύγχρονων Ελλήνων λαογράφων Καθηγητής Μ. Γ. Μερακλής έχει υποστηρίξει, κρίκο συνδετικό μεταξύ των ιστορικών, των φιλολογικών και των κοινωνικών επιστημών, από επιστημολογική άποψη. Στις μέρες μας, το επιστημονικό λαογραφικό έργο ασκείται σε ένα περιβάλλον διαρκώς μεταβαλλόμενο, τόσο από κοινωνική και οικονομική, όσο και από πολιτισμική και επιστημολογική άποψη, με τις ανθρωπιστικές επιστήμες γενικότερα να παραθεωρούνται ως «μη παραγωγικές» από την τρέχουσα πολιτική πραγματικότητα, η οποία εν τέλει διαμορφώνει και το πλαίσιο των δράσεών μας. Έτσι, στην εποχή μας πολλά έχουν αλλάξει, τόσο στην επιστήμη μας, τη Λαογραφία, όσο και στο ελληνικό και διεθνές ακαδημαϊκό τοπίο: νέοι στόχοι και σκοποί, νέες θεωρίες και μέθοδοι, αναπροσανατολισμός των λαογραφικών ερευνητικών ενδιαφερόντων, εντονότερη και συστηματικότερη στροφή στον αστικό χώρο, χρήση και αξιοποίηση των δυνατοτήτων που παρέχουν οι τεχνολογίες αιχμής, διεθνοποίηση των ελληνικών λαογραφικών σπουδών και επέκταση των λαογραφικών ενδιαφερόντων σε σύγχρονα θέματα, όπως λ.χ. η άυλη πολιτιστική κληρονομιά και η δημόσια Λαογραφία, αποτελούν τις βασικότερες από τις αλλαγές αυτές.