Ο Eric Hobsbawm στο κλασικό πλέον βιβλίο του περιγράφει τον κοινωνικό ληστή ή τον εξεγερμένο παράνομο. Τέτοιοι ληστές και παράνομοι δε θεωρούνται από την κοινή γνώμη εγκληματίες, αλλά υπερασπιστές της κοινωνικής δικαιοσύνης, εκδικητές ή αγωνιστές μιας πρωτόγονης αντίστασης, τα δε κατορθώματά τους έχουν δοξαστεί και διασωθεί στην ιστορία και το μύθο.
Οι βαλκάνιοι χαϊδούκοι και οι ινδοί δακοΐτες, οι μπαντίτι του ιταλικού Νότου και οι μπαντολέρος της παραδοσιακής Ανδαλουσίας, οι ρώσοι ρασμπόινικι και οι συμμορίτες της Κίνας, οι μεξικανοί και περουβιανοί παράνομοι, οι ληστές των ταξιδιωτών στην προνεωτερική Ευρώπη και οι ντεσπεράδος της Άγριας Δύσης, οι αυστραλοί μπουσρέιντζερς και οι βραζιλιάνοι κανγκασέιρος αλλά και οι απαλλοτριωτές τραπεζών που οργανώνουν ληστείες υπέρ κάποιας επαναστατικής υπόθεσης, όλοι αυτοί αναλύονται από τη διεισδυτική πένα του Hobsbawm. Κάποιοι, όπως ο Ρομπέν των Δασών, ο Ρομπ Ρόι και ο Τζέσι Τζέιμς, είναι διάσημοι σ’ όλο τον κόσμο, άλλοι έγιναν ξακουστοί μόνο στην περιοχή τους. Μερικοί ενόχλησαν μόνο την τοπική αστυνομία, ενώ άλλοι διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στην ιστορία της χώρας τους, όπως ο Πάντσο Βίλλα στο Μεξικό.